رئیس سازمان زمین‌شناسی از اجرای طرح تحول زمین‌شناسی در ۲۴ بلوک کشور و حرکت اکتشافات از سطح به عمق خبر داد. هدف، شناسایی ذخایر پنهان و تبدیل ظرفیت‌های احتمالی معدنی به ذخایر قابل بهره‌برداری است.

طالبان برای جذب سرمایه آمریکا، مشارکت واشنگتن در معادن و پروژه‌های اقتصادی افغانستان را پیشنهاد کرده است. ذخایر معدنی دست‌نخورده این کشور دست‌کم یک تریلیون دلار برآورد می‌شود، اما حقوق بشر همچنان مانع اصلی عادی‌سازی روابط با غرب است.

ایران با ۵۷ میلیارد تن ذخیره معدنی برای فعال‌سازی ظرفیت‌های خود به سرمایه، فناوری و تجهیزات نیاز دارد؛ در همین مسیر، نخستین مجوز سرمایه‌گذاری خارجی یک سرمایه‌گذار اسپانیایی به ارزش حدود ۶.۵ میلیون دلار در معادن خراسان جنوبی صادر شد.

مجتمع سنگ‌آهن سنگان با ثبت ۲۹۰۴.۸ متر حفاری مغزه‌گیری در مرداد ۱۴۰۵، رکورد بیشترین متراژ حفاری ماهانه خود از سال ۱۳۹۰ تاکنون را شکست؛ رکوردی که می‌تواند به شناسایی ذخایر جدید و توسعه فعالیت‌های اکتشافی کمک کند.

آرامکو و معادن عربستان برای اکتشاف مس و مواد معدنی حیاتی در پهنه‌ای ۱۸۲ هزار کیلومترمربعی سرمایه‌گذاری مشترک می‌کنند؛ طرحی که با تکیه بر هوش مصنوعی و داده‌های زیرسطحی آرامکو دنبال خواهد شد.

آرامکو و شرکت معدنی معادن با تشکیل یک سرمایه‌گذاری مشترک، برنامه بزرگی برای اکتشاف مس و مواد معدنی حیاتی در محدوده‌ای به وسعت ۱۸۲ هزار کیلومتر مربع آغاز کرده‌اند.

معدنکاری کوچک‌مقیاس با سرمایه‌گذاری کمتر و راه‌اندازی سریع‌تر، می‌تواند معادن غیرفعال را وارد چرخه تولید کرده، اشتغال مناطق محروم را افزایش دهد و بخشی از نیاز زنجیره فولاد و مس کشور را تأمین کند.

ارزش بازار ۵۰ شرکت معدنی برتر جهان در پایان ژوئیه ۲۰۲۶ به حدود ۲.۱۷ تریلیون دلار رسیده، اما هیچ شرکت ایرانی در این فهرست حضور ندارد. این در حالی است که ایران از ذخایر معدنی متنوعی برخوردار است و کارشناسان، ضعف در تأمین مالی، فناوری، زیرساخت، ثبات مقررات و تبدیل ذخایر به بنگاه‌های رقابت‌پذیر را از مهم‌ترین موانع می‌دانند.

پژوهشگر دانشگاه امیرکبیر سامانه HarmanAI-MPM را برای شناسایی مناطق امیدبخش و اهداف اکتشافی با استفاده از هوش مصنوعی توسعه داده است؛ فناوری‌ای که می‌تواند زمان، هزینه و ریسک اکتشاف معدن را کاهش دهد.

اگر توافق به کاهش تنش و ثبات چندساله منجر شود، هزینه بیمه حمل‌ونقل کاهش می‌یابد. صادرات مواد معدنی تسهیل خواهد شد. تجهیزات و ماشین‌آلات معدنی آسان‌تر وارد کشور می‌شوند.

با وجود مطرح شدن واگذاری معادن از طریق بورس کالا، هنوز ابلاغیه‌ای برای اجرای این طرح صادر نشده است. کارشناسان معتقدند موفقیت این سیاست، بیش از تغییر بستر واگذاری، به اصلاح نظام ارزش‌گذاری، تکمیل اطلاعات فنی و رفع موانع ساختاری بخش معدن وابسته است.

با امضای تفاهم‌نامه همکاری میان سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور و استانداری کرمان، توسعه اکتشافات معدنی، مدیریت مخاطرات زمین‌شناسی، بهره‌گیری از هوش مصنوعی و فناوری‌های نوین و تدوین اطلس دیجیتال زمین‌شناسی استان در دستور کار قرار گرفت؛ اقدامی که می‌تواند جایگاه کرمان را به‌عنوان قطب زمین‌شناسی و معدن کشور تقویت کند.