به گزارش پیام آوران معدن و فولاد: در جهش تقاضا برای واردات زغال به شرق آسیا افزود. ژاپن و کرهجنوبی نیز دو کشور دیگری هستند، که در این دوره به دلیل گرانی گاز طبیعی و صرفه اقتصادی به مصرف بیشتر زغال حرارتی روی آوردهاند.
زغالسنگ حرارتی در هفته پایانی ژوئن در سقف قیمت 3سال اخیر خود یعنی 143دلار و 20سنت معامله شد، اگرچه نوسان قیمتی این محصول در بازه هفتگی منفی 56درصد بود، اما در بازه ماهانه این محصول در فروش آتی رشدی 7.9 درصدی و از ابتدای سال 2026 افزایشی 33.2درصدی را به ثبت رساند. همچنین این محصول در معاملات آتی کامکس آمریکا نسبت به هفته پایانی ژوئن رشدی 35درصدی داشت.
در شرایط کنونی زغال حرارتی بالاتر از متوسط قیمت در بازه بلندمدت 10ساله معامله میشود، اما رکورد قیمتی 10سال اخیر این محصول در سال 2022 و درپی بروز بحران انرژی در کشورهای اروپایی پس از آغاز جنگ روسیه و اوکراین و در محدوده قیمتی 440دلار به ازای هر تن رقم خورد.
اگرچه جنگ روسیه و اوکراین ادامهدار شده اما تطبیق بازار با شرایط موجود باعث شد تا از در ماههای ابتدایی 2023 تبوتاب قیمتی در بازار زغال حرارتی فروکش کرده و مجدد این محصول وارد دورههای عقبگرد قیمتی شود. زغال حرارتی در برخی روزهای سال 2025 با نرخی کمتر از 100 دلار به ازای هر تن نیز دادوستد شد، هرچند در عمده روزهای این سال در کف کانال 100دلاری معامله شد.
بروز جنگ میان ایالات متحده آمریکا و ایران در ماههای ابتدایی 2026 و بسته شدن تنگه هرمز با محدودیت در ارسال کالا بهخصوص نفت از منطقه در اوجگیری قیمتی زغال حرارتی در نیمه ابتدایی 2026 دخیل بود. هرچند توافق اخیر آمریکا و ایران در پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگه هرمز که شامل معافیت تحریمی فروش نفت ایران نیز بود، باعث شد تا این محصول از سقف قیمت 150دلاری ثبت شده در سال جاری میلادی عقبنشینی کند.
اختلال طولانی مدت در عرضه انرژی از سوی کشورهای حاشیه خلیج فارس در میانه جنگ اخیر واردکنندگان انرژی در سراسر آسیا و اروپا را به دنبال منابع جایگزین سوق داده بود، به طوریکه ژاپن و کره جنوبی به ویژه در طول این جنگ، مصرف زغال سنگ را افزایش دادند.
اگرچه توافقی 60 روزه میان ایران و ایالات متحده آمریکا منعقد شده و جریان صادرات به روال قبل بازگشته، اما با توجه به تشدید کنترل بر صادرات کالاهای کلیدی توسط اندونزی باعث میشود که حملونقل زغال از این کشور بهعنوان بزرگترین صادرکننده جهان به تاخیر بیفتد و این موضوع در جهش بهای این محصول دخیل باشد.
جهش واردات زغالسنگ حرارتی آسیا
واردات زغالسنگ حرارتی از طریق دریا در آسیا بار دیگر در حال افزایش است؛ چین برای جبران کاهش تولید داخلی خریدهای خود را افزایش داده، ژاپن و کره جنوبی نیز در پی پیامدهای جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، برای تقویت امنیت انرژی خود به خرید بیشتر روی آوردهاند.
بر اساس دادههای مؤسسه تحلیل بازار کالا Kpler، پیشبینی میشود واردات زغالسنگ حرارتی آسیا در ماه ژوئن به 77میلیون و 370هزار تن در ماه برسد که بالاترین میزان واردات ماهانه در سال جاری میلادی بود. در ماه مه 2026 آسیا معادل 68میلیون تن زغالسنگ حرارتی وارد کرد.
عامل اصلی این رشد، افزایش واردات ازسوی ژاپن و کره جنوبی بوده است؛ دو اقتصاد توسعهیافتهای که توانایی بیشتری برای جایگزینی میان زغالسنگ و گاز طبیعی مایع (LNG) دارند. پس از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در ۲۸ فوریه بهای گاز طبیعی بهشدت افزایش یافت.
همچنین بستن تنگه هرمز صادرات 20درصد گاز مایع طبیعی دنیا را دچار اختلال کرد. به این ترتیب این جنگ باعث شد تا واردات زغال حرارتی مقرون بهصرفهتر نسبت به تامین گاز طبیعی باشد و این موضوع الگوی واردات کشورهای آسیایی را تغییر داد.
ژاپن، سومین واردکننده بزرگ زغالسنگ جهان، است، این کشور در ماه ژوئن 7.8میلیون تن زغال حرارتی وارد کرد که نسبت به میزان واردات در ژوئن سال گذشته رشدی 33درصدی داشت. واردات زغال حرارتی کره جنوبی نیز احتمالا در ژوئن امسال به 7.3میلیون تن میرسد که بالاترین میزان از ژانویه تاکنون و ۴۱ درصد بیشتر از ژوئن سال گذشته است.
رشد تولید برق حرارتی چینیها را واردکننده زغال کرد
چین، بزرگترین واردکننده زغالسنگ جهان، نیز خریدهای خود را افزایش داده است. بر اساس پیشبینی Kpler، واردات دریایی زغالسنگ حرارتی این کشور در ژوئن به 27.6میلیون تن خواهد رسید؛ بالاترین سطح در شش ماه گذشته و ۴۸ درصد بیشتر از میزان واردات در ژوئن سال قبل.
برخلاف ژاپن و کره جنوبی، افزایش واردات چین ارتباط مستقیمی با جنگ ایران ندارد، بلکه ناشی از شرایط بازار داخلی است؛ جایی که رشد تقاضا برای تولید برق حرارتی با کاهش تولید زغالسنگ داخلی همزمان شده است.
طبق آمار رسمی، تولید برق حرارتی چین (که عمدتا با زغالسنگ و مقدار اندکی گاز طبیعی انجام میشود) در ماه مه ۲٫۱ درصد افزایش یافت و رشد آن در پنج ماه نخست سال به ۳٫۴ درصد رسید.
در مقابل، تولید زغالسنگ چین در ماه مه با ۱٫۷ درصد کاهش نسبت به سال قبل به 397میلیون تن رسید و مجموع تولید پنج ماه نخست سال نیز با ۰٫۳ درصد کاهش به یک میلیارد و 980 میلیون تن رسید.
